|
|
Weblogs door Cornelis KitZojuist m’n stoel weer in de schaduw geschoven. Een fris briesje is welkom. Rechts van me liggen m’n zonnebril en een boek. Links een tube zonnebrandcrème en een koel glas drinken. Op de iPod maakt Manu Chao zich veel te druk. Moet hij weten.
Ik zit op een eiland met brede stranden. Eb en vloed wisselen elkaar geduldig af. Verder gebeurt er hier weinig schokkends. Op de kade in het even verderop gelegen havenplaatsje heb ik vanochtend vroeg een mooie vis gekocht. Verser kun je het niet krijgen. Het enige wat me bezig houdt is de vraag of ik de vis ga roosteren of ga bakken. Veel ingewikkelder is het leven op dit moment even niet. Wanneer ik niet uitkijk ga ik verweerd op in de lokale vegetatie.
Uit angst om af te stompen heb ik bij het pakken van m’n koffer naast de nodige lek- en literatuur ook een McKinsey-rapport over CO2-reductie van personenauto’s tussen de korte broeken gestopt. Voor je weet maar nooit. Voordat het rapport in m’n koffer belandde, bladerde ik er nog even snel doorheen waarbij m’n oog op een grafiek viel: de kapitaalbehoefte per economische sector om in 2030 een ton CO2 te vermijden. Uit deze figuur blijkt dat er bijna tien maal zo veel kapitaal nodig is om auto’s een ton minder CO2 uit te laten stoten dan om bijvoorbeeld de energiesector hetzelfde te laten doen.
Auto’s een ton minder CO2 laten uitstoten vraagt volgens de grafiek om een investering van zo’n 80 á 85 euro. In de meeste sectoren kost het vermijden van een ton CO2 zo tussen de vijf en de tien euro, net iets minder dan een ton CO2 momenteel doet in de emissiehandel.
Ai, zou de overheid niet meteen moeten stoppen met het stimuleren van het rijden in auto’s met een lage CO2-uitstoot, en in plaats daarvan de energiesector een flinke duw vooruit moeten geven om de CO2-uitstoot terug te dringen? Of de landbouwsector, de bosbouw of de petrochemische industrie? Daar kun je met minder geld meer bereiken. Kan dat nog mee in een regeerakkoord?
Zo, nu weer verder met afstompen op m’n eiland. Nog steeds geen idee of ik de vis nu ga bakken of roosteren… De Chevy Volt c.q. Opel Ampera is in basis een elektrische auto. Totdat de accu leeg is. Daarna zorgt de verbrandingsmotor dat een generator de voedende taak van de accu overneemt, maar de aandrijving blijft puur elektrisch. Althans dat is de officiële lezing die GM tot nu to verteld heeft. Maar hier wordt nu in de USA sterk aan getwijfeld. Het verhaal gaat dat onder hoge belasting (bij hogere snelheid of steile hellingen) de verbrandingsmotor toch (mee)helpt de wielen aan te drijven. Bij GM worden deze geruchten ontkend noch bevestigd: “Het maakt de automobilist niets uit wat er precies gebeurt, als de beloofde prestaties maar gehaald kunnen worden”.
Op basis van de ervaring die ik met de Ampera heb, kan ik het gerucht niet ontkrachten…
Een blik onder de motorkap leert dat de generator, de elektromotor en de vaste overbrenging in één behuizing zijn onder gebracht. De verbrandingsmotor zit tegen deze unit aan geschroefd. Het is zo op het eerste gezicht niet vast te stellen wat er behalve de elektromotor en de generator nog meer in die behuizing zit. Een koppeling of een planetair stelsel zou er ook nog wel bij kunnen.
De rit die ik maakte met de Ampera ving ik aan met een minimum aan elektriciteit in de accu, dit om te kunnen ervaren wat er gebeurt nadat de accu leeg is en de range extender aanslaat. Na een kilometer of vier vijf sprong de range extender aan, dit in de bebouwde kom bij weinig spannende snelheden. Afhankelijk van de elektriciteitsbehoefte van de elektromotor deed de 1,4 liter benzinemotor meer of minder z’n best. Zo ook toen we de Autobahn opreden. Het toerental van de motor stijgt niet helemaal evenredig met de snelheid, maar dat doet het motortoerental bij een auto met CVT ook niet en bij een Toyota Prius evenmin. Op basis van de rij-impressie kunnen we dus niet zeggen of de auto 100 procent door de elektromotor werd aangedreven of dat de verbrandingsmotor middels een traploze overbrenging ook mee deed.
De Amerikaanse GM-woordvoerder heeft natuurlijk helemaal gelijk wanneer hij zegt dat het ook eigenlijk helemaal niet uitmaakt wat er nou precies onder de motorkap gebeurt zolang de auto maar z’n opgegeven (verbruiks)waarden haalt. De Volt/Ampera zou alleen minder de puur elektrische auto zijn dan GM ons graag wil laten geloven, maar toch meer een ‘gewone’ plug-in hybride, technisch niet veel anders dan de Prius met snoer (waar ook niks mis mee is) of de BYD F3DM (waar evenmin iets mis mee is). Het maakt de Volt/Ampera als auto niet minder, alleen vanuit publicitair oogpunt misschien iets minder spannend en exclusief. Ik was vorige week in China om met een aantal hybride en elektrische auto’s te rijden. Er wordt in de Volksrepubliek volop ingezet op aandrijflijnen met een elektromotor. Niet helemaal spontaan, de Chinese overheid heeft voor schone en zuinige auto’s namelijk een met vele miljarden gevulde subsidiepot. In tegenstelling tot bij ons in het Westen is het doel niet zo zeer het terugdringen van de CO2-uitstoot maar meer het verbeteren van de luchtkwaliteit in de grote steden en tevens het beperken van de afhankelijkheid van geïmporteerde olie. Dit klinkt behoorlijk concreet en lijkt mij beter te verdedigen dan een abstract verhaal over opwarming. Wie heeft er nu boter op z’n hoofd? Eind vorige eeuw reed ik voor het eerst met de Toyota Prius. Die auto maakte nogal wat los. Z’n techniek was enig in z’n soort. Met z’n hybride aandrijflijn luidde hij een overgangsperiode in, hij werd gezien als de schakel naar de auto van de toekomst. Hier zouden we de wereld mee gaan redden. Z’n CO2-uitstoot: 138 gram per kilometer.
Inderdaad 138 gram. Daar duikt een beetje middenklasser tegenwoordig zonder hulpmotor al onder. Maar goed, we zijn dan ook al weer dik tien jaar verder en de technici hebben in het afgelopen decennium bepaald niet stil gezeten. Sterker nog de ontwikkelingen gaan steeds sneller. Vorig jaar was ik bij de introductie van de Mercedes-Benz S 400 Hybrid. Die grote vriendelijke reus heeft een CO2-uitstoot van 186 gram per kilometer. Dat is niet niks, doch in z’n segment bepaald niet slecht. In tegendeel. Maar ook in de klasse der giganten gaat de techniek met grote sprongen vooruit. Begin volgend jaar komt Mercedes-Benz met een compleet nieuwe V6. Dankzij de nieuwste inzichten op het gebied van directe benzine-inspuiting springt die nieuwe zespitter zo’n stuk efficiënter met z’n brandstof om, dat de S-klasse met die motor zuiniger is dan de hybride (en daardoor ook minder CO2 uitstoot, 11 gram om precies te zijn). Dit overigens zonder aan prestaties in te leveren, sterker nog die nieuwe V6 is 7 pk sterker dan de S 400 Hybrid.
Van alles wat de auto-industrie vanaf 2015 in Europa verkoopt mag de gemiddelde CO2-uitstoot niet meer dan 130 gram per kilometer zijn. Vanaf 2012 geldt dit overigens al voor 65 procent van de te verkopen vloot. Het wagenpark op dat door Europa voorgeschreven gemiddelde brengen vraagt van de autofabrikanten de nodige investeringen voor onderzoek en ontwikkeling. Hierdoor wordt de spaarzame auto duurder dan z’n minder zuinige evenknie.
In de praktijk blijken de minder CO2 uitstotende auto’s echter financieel aantrekkelijker dan de conventionele varianten. Dankzij diverse subsidies en stimuleringsmaatregelen zijn de energiezuinige auto’s juist in het voordeel. Hierdoor gaat dit soort auto’s als warme broodjes over de toonbank.
Oftewel de Nederlandse overheid (eigenlijk u en ik) betaalt mee aan de extra kosten die de buitenlandse industrie maakt om aan de Europese regels te voldoen. Is dat terecht? Bluemotion, BlueEfficiency, Efficient Dynamics, de auto-industrie is druk bezig om op efficiënte wijze de lucht blauw te kleuren. Maar uiteindelijk is het de klant die bepaalt wat er gereden wordt. En als die klant liever voor groot, groter, grootst gaat in plaats van voor een met groene bedoelingen afgeknepen variant, dan kan ie dat gewoon krijgen. Zoveel werd me duidelijk toen ik in Peking over de aldaar gehouden autoshow liep.
BMW presenteerde op de autoshow in de Volksrepubliek een lange versie van de nieuwe 5-serie (+ 60 mm), Mercedes-Benz een lange versie van de E-klasse (+ 140 mm) en Volkswagen zelfs een verlengde Tiguan (+ 79 mm). Verder stond bij Volkswagen nog de Passat New Lingyu op de stand (en die is ook langer dan ‘onze’ Passat, + 94 mm) en bij Audi trof ik uitgerekte versies van de A4 (+ 60 mm) en de A6 (+ 100 mm) aan.
Dit alles omdat het in China helemaal hip is om je te laten chaufferen, en dat bijvoorkeur in een verlengde auto; je moet tenslotte wel je benen kunnen strekken.
Nu kun je direct met een opgestoken vinger roepen dat dit soort lange auto’s een beetje overdreven is in een wereld waar klimaat en olievoorraden voor alarmerende verhalen zorgen. Maar je kunt het ook zien als een vorm van downsizing. Iemand die met een Audi A4L rijdt, rijdt nog niet in een A6 en een lange 5-serie is nog geen 7-serie, net zo min als een XXL Tiguan een Touareg is. En een verlengde E-klasse biedt minstens zoveel beenruimte achterin als een S-klasse, maar verbruik en uitstoot liggen op een lager niveau dan van die S-klasse.
Vandaag wordt biobrandstof E85 goedkoper. Waarom? Omdat de accijns die op een liter E85 geheven wordt, verminderd wordt. Wanneer je op E85 rijdt, heb je namelijk een 27 procent hoger verbruik dan wanneer je op gewone benzine rijdt. Hierdoor betaalde je tot en met gisteren (toen er op een liter E85 nog net zo veel accijns geheven werd als op reguliere benzine) per kilometer dus meer accijns. De overheid zet dit nu recht door de accijns met 27 procent te verlagen waardoor je nu per kilometer op E85 net zo veel accijns betaalt als wanneer je op gewone benzine rijdt. Vandaar.
Maar wil ik überhaupt nog wel op biobrandstof rijden? Stichting Natuur en Milieu presenteerde vorige week een rapport waaruit blijkt dat rijden op biobrandstoffen geen klap helpt, sterker nog: het zou averechts werken. Tamoil daarentegen claimt dat het rijden op biobrandstof bijdraagt aan een verminderde CO2-uitstoot van 70 procent. Wat is waar?
Wel of niet schadelijk voor klimaat of milieu, het rijden op biobrandstof heeft in elk geval één groot voordeel: het vergoot de onafhankelijkheid van aardolie. En zolang die grotendeels afkomstig is uit landen met een dubieuze reputatie lijkt me de accijnsverlaging van vandaag zo verkeerd nog niet.
Wat de aandrijftechniek van de toekomst zal worden, daarover is het laatste woord nog niet gesproken. En het is überhaupt maar de vraag of er uiteindelijk één aandrijftechniek zal overblijven of dat er meerdere systemen naast elkaar zullen bestaan. Desalniettemin, de auto-industrie heeft zich en masse op de accu gestort. Is het niet als einddoel, dan wel als tussenoplossing, niemand lijkt de boot te willen missen. Het magische woord is daarbij momenteel lithium-ion.
Alleen de lithium-ionaccu is nog amper productierijp of er dienen zich al weer betere alternatieven aan: lichtere en compactere batterijen waarmee een serieuze actieradius gerealiseerd kan worden.
Toch ziet het er naar uit dat we eerst uitgebreid kennis moeten maken met lithium-ionaccu’s. Doordat de auto-industrie nu namelijk overhaast op de lithium-iontrein is gesprongen, lijkt de weg naar verdere ontwikkelingen voorlopig te zijn afgesneden. Bij BMW wist Dr. Kranz, manager van project i, me te vertellen dat er zijdelings wel naar technieken voor ná de lithium-ionaccu gekeken wordt, maar dat het voorlopig vooral bij kijken zal blijven. Dit omdat er nu auto-industriebreed namelijk veel geïnvesteerd wordt in onderzoek en ontwikkeling en hier en daar ook al in productiefaciliteiten voor lithium-ionaccu’s. Die kosten moeten eerst terugverdiend worden, wil men zich op alternatieven kunnen richten, hoe veelbelovend andere accutechnieken zoals lucht-metaal ook zijn.
Dit lijkt de reden waarom Toyota nu juist níet met lithium-ion bezig is: die zijn destijds voor de Prius vol in nikkel-metaalhydride gestapt. En de kosten daarvan moeten eerst terugverdiend worden. Vandaar dat Toyota nu juist wel al bezig kan zijn met de accutechniek die na lithium-ion komt. Zou de hybride-pionier t.z.t. dan als eerste een elektrische auto op de markt brengen waarmee we gewoon 800 kilometer kunnen rijden zonder bij te laden? Een serieuze infrastructuur van oplaadpunten voor elektrische auto’s hebben we nog niet en dat hoeft voorlopig ook niet: de vloot elektrische auto’s die nu in Nederland rondrijdt is nog zeer beperkt van omvang en zal dat ook nog wel even blijven. Desalniettemin schieten er hier en daar toch al de nodige laadpalen uit de grond, veelal als onderdeel van lokale projecten. Goedbedoelde initiatieven. Alleen wegens het nog ontbreken van internationale standaards voor stekkers en betaalsystemen (die er overigens wel aan zitten te komen) een beetje zonde van de moeite en het (overheids)geld.
Sinds vorige week vrijdag kennen we in Nederland wegwijzers die de berijders van elektrische voertuigen (EV’s) naar de laadpalen moeten wijzen. Het eerste bordje werd in ontvangst genomen door de burgemeester van Almere.
Waar het zetten van laadpaaltjes met een willekeurige stekker al de nodige vraagtekens oproept, is het plaatsen van wegwijzers helemaal een brug te ver. Sterker nog: volslagen onzinnig. Het handje vol berijders van een Tesla, Think of ombouwproject uit Lochem weet over het algemeen exact waar-ie wezen moet als de naald van de accumeter in het rood komt. Enne, voor de berijders van de ruim 200.000 auto’s op lpg en de enkele honderden op aardgas is zoiets toch ook niet nodig. Mocht de elektrische auto hier te zijner tijd in massa de weg op gaan dan nog zijn dit soort wegwijzers compleet overbodig. Het mooie is namelijk dat de auto-industrie er op gebrand is om alle vooroordelen over elektrische auto’s weg te nemen en daarom zoveel mogelijk zal doen om te voorkomen dat mensen met een EV vanwege een lege accu zullen stilvallen. Hiertoe worden de elektrische auto’s standaard voorzien van een navigatiesysteem dat aangeeft waar de oplaadpunten te vinden zijn; net zoals de tankstations die we nu al op de TomToms van deze wereld kunnen zien. Er worden hier maatregelen genomen voor problemen die er niet zijn en ook niet zullen komen. Als de mensen van Verkeer en Waterstaat even hun oor te luisteren hadden gelegd bij de autofabrikanten had de BV Nederland het geld voor de wegwijzers aan zinnigere dingen kunnen besteden in plaats van een stukje window dressing... Sinds een paar maanden hebben we climategate; uit onderschepte e-mails van toonaangevende klimaatdeskundigen zou blijken dat deze wetenschappers informatie manipuleerden en basisgegevens achterhielden voor andere geleerden. En dit lijkt nog maar het begin. Een Indiase wetenschapper voorspelde na onderzoek in 1999 dat de gletsjers op de Himalaya in 2035 zo goed als verdwenen zouden zijn; koren op de publiciteitsmolen van het IPCC (het klimaatpanel van de Verenigde Naties) dat de resultaten van het onderzoek blindelings overneemt. Maar wat bleek twee weken geleden? Er klopt niets van dat gletsjeronderzoek. En moeten we het nog hebben over de financiële belangen die IPCC-voorzitter Pachauri heeft met z’n eigen onderzoeksbureau TERI? Of het bericht afgelopen weekend in de Sunday Telegraph waaruit blijkt dat een deel van het IPCC-rapport gebaseerd is op anekdotes in een bergbeklimmerstijdschrift?
De geloofwaardigheid van het IPCC brokkelt sneller af dan die gletsjers. Een Chinese klimaatofficial heeft daarom geopperd om bij de volgende rapportage de optie open te houden dat de opwarming van de aarde ook het gevolg kan zijn van natuurlijke cycli in plaats van onze CO2-uitstoot. Ja wel!
Milieuminister Cramer – die tot voor kort geen kwaad woord over het IPCC wilde horen - maakt zich nu eindelijk (een beetje) zorgen over de betrouwbaarheid van het IPCC, ze wil zelfs dat het onder het ministerie van VROM ressorterende (hoezo onafhankelijk?) Planbureau voor de Leefomgeving enkele IPCC onderzoeken gaat controleren. Toe maar! Maar is er niet een ander ministerie waar ze zich meer zorgen moeten maken? Financiën! Onze huidige autobelastingen en ook toekomstige plannen zoals de kilometerheffing zijn voor een deel gebaseerd op de CO2-uitstoot van auto’s. En als straks blijkt dat het hele ‘opwarming ten gevolge van CO2’-verhaal gebakken lucht blijkt te zijn, dan hadden de autobelastingen net zo goed gebaseerd kunnen zijn op de kleur van de auto of op het aantal wielmoeren. Nee, alle gekheid op een stokje: de CO2-uitstoot is een maat voor het brandstofverbruik. Is het dan niet veel makkelijker om het klimaatverhaal los te laten en de grammen CO2 per kilometer in de belastingplannen alvast maar om te zetten naar het aantal liters per 100 kilometer? Wel zo tastbaar... |
| Cornelis Kit |
Cornelis Kit (1971) behaalde in 1996 z’n diploma aan de HTS Autotechniek na het met succes afronden van een afstudeerproject bij NedCar in Born. Na z’n studie kwam hij al snel in de journalistiek terecht. Sinds 1999 is hij full-time autojournalist. Naast de praktische inzetbaarheid van auto’s gaat z’n aandacht vooral uit naar nieuwe technologieën en in het bijzonder naar alternatieve aandrijving. Brandstofcellen, hybride aandrijflijnen, eind vorige eeuw reed hij al met prototypes en nog steeds volgt hij de ontwikkelingen kritisch, sinds 2004 voor de tijdschriften AutoWeek en GTO. Misschien tegenstrijdig, maar z’n warme belangstelling hebben ook klassieke auto’s (veel ‘moderne’ techniek stamt vaak al uit vervlogen tijden) en de autosport (met name de techniek om zoveel mogelijk prestaties uit een druppel brandstof te halen, in wezen hetzelfde wat gebeurd bij het zuiniger maken van auto’s).
| Laatste weblogs |
- 21-07-10Mijmeren over CO2-vermijding
- 08-07-10Volt minder elektrische auto dan gedacht?
- 23-06-10Elektrisch in China
- 08-06-10Zo snel kan het gaan
- 24-05-10Betaalt de vervuiler?
- 03-05-10Hoe lang is een Chinees?
- 01-04-10Biobrandstof, schadelijk of niet?
- 17-03-10De remmende voorsprong
- 16-02-10Wegwijzer naar laadpaaltjes
- 01-02-10Einde belasting op CO2-uitstoot?
| Laatste reacties |
- Electron (De remmende voorsprong)
Ik vind het trouwens zeer de vraag of investeren in li-ion... - Electron (De remmende voorsprong)
Aardige theorie over Toyota. Echter Toyota kletst nog steeds... - A. de Wit (Wegwijzer naar laadpaaltjes)
Inderdaat die bortjes zijn inderdaat overbodig. In Nederland... - Stefan Janssen (Wegwijzer naar laadpaaltjes)
Een slecht stukje journalistiek: een negatief stuk over een... - manopdemaan (Lekker hobbyen met overheidsgeld)
Helemaal eens dat de partijen lekker vanuit hun eigen optiek... - A. de Wit (Einde belasting op CO2-uitstoot?)
Zeer goed onderbouwd stuk. Dan kunnen we straks ook stoppen...
| Weblogcategoriën |
rss

















